Uzaklaştırma kararı, 6284 sayılı Kanun kapsamında şiddete uğrayan ya da şiddete uğrama tehlikesi bulunan kişiyi korumak için verilen koruyucu/önleyici tedbirlerdir. 6284 sayılı kanun, sadece aile içi şiddeti değil tek taraflı ısrarlı takip mağdurlarını da koruma kapsamına almaktadır.
Bu tedbirler; failin konuttan uzaklaştırılması, mağdura yaklaşmaması, iletişim kurmaması, hakaret/tehdit içeren söz ve davranışlarda bulunmaması gibi çok farklı şekillerde verilebilir.
TEHDİT, HAKARET VE ISRARLI TAKİP HANGİ DURUMLARDA “UZAKLAŞTIRMA” GEREKÇESİ OLUR?
1) TEHDİT (TCK 106)
Tehdit; bir kişiyi kendisine veya yakınına yönelik saldırı yapılacağı yönünde korkutma ya da bir şeye zorlamaktır. Mesaj yolu ile yapılan tehditler de bu suçun kapsamına girer.
2) HAKARET (TCK 125)
Hakaret suçu; kişinin onur, şeref ve saygınlığını hedef alan söz veya yazı gibi fiillerle gerçekleştirilir. Uygulamada sıkça karşımıza çıkan sosyal medyada işlenen hakaret söylemleri de bu suçun kapsamına girer. Basit hakaret suçunda ön ödeme yapılması durumu mümkündür.
3) ISRARLI TAKİP (TCK 123/A)
Israrlı takip; ısrarla fiziken takip, sürekli arama/mesaj atma, sosyal medya üzerinden temas kurma, üçüncü kişilerle taciz etme gibi yöntemlerle mağdurda ciddi huzursuzluk veya güvenlik endişesi yaratılmasıdır. Suçun basit şeklinde verilecek ceza 6 aydan 2 yıla kadar hapis cezasıdır. Fakat uzaklaştırma kararının ihlali yolu ile ısrarlı takip suçunun işlenmesi gibi suçun nitelikli hallerinde verilecek ceza artacaktır.
UZAKLAŞTIRMA (KORUMA) KARARI NASIL ALINIR? NEREYE BAŞVURULUR?
Uzaklaştırma kararı farklı şekillerde talep edilebilmektedir:
- Aile Mahkemesi’nden talep edilebilir.
- Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde kolluk yolu ile de istenebilir.
Koruyucu tedbir kararı için delil veya belge aranmaz, mağdur beyanı esas alınarak uzaklaştırma kararı verilir.
UZAKLAŞTIRMA KARARI NE KADAR SÜRE İLE VERİLİR?
Tedbir kararı ilk defasında en çok 6 aya kadar verilebilir; risk/tehlike devam ediyorsa uzatılması talep edilebilir.
UZAKLAŞTIRMA KARARINA UYULMAZSA NE OLUR? (TAZYİK HAPSİ)
Tedbir kararının ihlali halinde, fiil ayrıca suç oluştursa bile, 6284 kapsamında zorlama (tazyik) hapsi uygulanabilir:
- İlk ihlal: 3 günden 10 güne kadar
- Tekrarlayan ihlaller: 15 günden 30 güne kadar
- Toplam: 6 ayı geçmeyecek şekilde hapis kararı verilir.
DELİL OLARAK NELER SUNULABİLİR? (TEHDİT–HAKARET–ISRARLI TAKİP)
- WhatsApp/SMS ekran görüntüleri, arama kayıtları, e-posta kayıtları
- Sosyal medya linkleri, kullanıcı adı–URL tespiti
- Tanık beyanları
- Site/işyeri/konut çevresi kamera görüntüleri
- Gerekirse içeriklerin kaybolmaması için delil tespiti yoluna da başvurulabilir.
ACİL DURUMDA NE YAPILIR?
Tehlike anında 112 hattından yardım istenebilir. Ayrıca şiddetle mücadele ve yönlendirme için Alo 183 hattı 7/24 hizmet vermektedir.
Kadınlar için acil destek amacıyla KADES (Kadın Destek Uygulaması) uygulaması da tercih edilebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Aile mahkemesine başvurularak 6284 kapsamında tedbir talep edilir; acil hallerde kolluk aracılığı ile süreç hızlandırabilir.
Koruyucu tedbirlerde, kanun delil/ belge aranmadan karar verilir.
Israrlı takip TCK 123/A kapsamında suçtur; temel cezası 6 aydan 2 yıla kadar hapistir.
Uzaklaştırma kararının ihlali halinde verilecek hapis cezası ilk ihlalde 3–10 gün; tekrarında 15–30 gün zorlama hapsi gündeme gelir; toplam hapis cezası 6 ayı geçemez.