13. Yargı Paketi, 28 Eylül 2026 itibarıyla TBMM’ye sunulmuş bir kanun teklifi değildir; bu nedenle bugün yürürlükte olan tek bir maddesi yoktur. Adalet Bakanlığı’nın açıklamaları ve basına yansıyan hazırlık çalışmaları üç konuda yoğunlaşıyor: süresiz nafakanın yerine yeni bir model, ağır suçlarda infazın sıkılaştırılması ve yargılamaları hızlandıran usul değişiklikleri. Genel af ya da herkese uygulanacak bir infaz indirimi ise resmî açıklamaların hiçbirinde yer almıyor.
Aşağıda paketle ilgili dolaşan bilgileri üç gruba ayırıyoruz: yürürlükte olan kurallar, resmî ağızdan açıklanan hedefler ve yalnızca haber ya da sosyal medya düzeyinde kalan iddialar. Kendi dosyanızı değerlendirirken bu ayrımı korumanız, yanlış bir beklentiyle hak kaybına uğramamanın en kısa yoludur.
13. Yargı Paketi şu an hangi aşamada, ne zaman Meclis’e gelecek?
Basına yansıyan başlıklar arasında sosyal medyada kimlik doğrulamasına ilişkin bir düzenleme de bulunuyor; bu konuda da henüz resmî bir teklif metni yoktur.
Paket hâlâ hazırlık aşamasında. Adalet Bakanı’nın ağustos ayındaki açıklamasına göre çalışma yaklaşık 24 maddelik bir düzenleme olarak hazırlanıyor. Eylül sonunda basına yansıyan haberler, teklifin TBMM’nin 1 Ekim 2026’da başlayan yeni yasama yılında, ekim ayı içinde Meclis’e sunulmasının beklendiğini aktarıyor. Resmî bir takvim ise henüz ilan edilmedi.
Bir düzenlemenin kanunlaşması için sırasıyla şu aşamaların tamamlanması gerekir:
- teklifin TBMM Başkanlığı’na sunulması,
- Adalet Komisyonu’nda görüşülmesi,
- Genel Kurul’da kabul edilmesi,
- Resmî Gazete’de yayımlanması.
Sosyal medyadaki madde listeleri resmî mi?
Hayır. “13. Yargı Paketi maddeleri” başlığıyla dolaşan listelerin hiçbiri TBMM ya da Adalet Bakanlığı kaynaklı bir metin değildir. Gerçek içerik, teklif numarasıyla birlikte TBMM’nin internet sitesinde yayımlandığı gün ortaya çıkacak. O günden sonra da maddeler komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde değişebilir, çıkarılabilir veya yenileri eklenebilir.
Süresiz nafaka kalkıyor mu? AYM kararı ve beklenen yeni model
Süresiz nafakanın dayanağı olan ibare iptal edildi, ancak bu iptal henüz hüküm doğurmuyor. Yoksulluk nafakası Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde düzenlenir. Maddeye göre boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan eş, diğer eşten “süresiz olarak” nafaka isteyebilir.[1] Anayasa Mahkemesi, 4 Haziran 2026 tarihli Genel Kurul toplantısında bu ibarenin iptaline oy çokluğuyla karar verdiğini açıkladı ve iptalin yürürlüğe girmesini dokuz ay erteledi.
AYM’nin iptal kararı ne zaman hüküm doğuracak?
İptal, gerekçeli kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra hüküm doğuracak. Anayasa’ya göre iptal kararları Resmî Gazete’de yayımlanır ve geriye yürümez; yürürlüğü erteleyen süre de yayım tarihinden itibaren işler.[2]
Gerekçeli karar yayımlanmadıkça dokuz aylık süre başlamış sayılmaz ve mahkemeler TMK m.175’i mevcut hâliyle uygulamaya devam eder. Yayım tarihi, hem yasama için tanınan sürenin hem de iptalin fiilen hüküm doğuracağı günün başlangıcını belirleyecektir.
Yeni nafaka modeli: sabit süre mi, hâkim takdiri mi?
Bu henüz belli değil. 13. Yargı Paketi’nin nafaka hükümleri için şu ana kadar iki farklı çerçeve dile getirildi ve bunların tek bir metinde birleştiği görülmüyor.
Ağustos ortasında basına yansıyan hazırlık çalışmasında yoksulluk nafakasının süresi evlilik süresine bağlanıyordu. Bu çalışmaya göre nafaka evlilik süresinin yarısı kadar bağlanacak, ancak hiçbir durumda 5 yıldan kısa olmayacaktı. Belirli durumlarda hâkime süreyi uzatma yetkisi tanınması ve mevcut nafakalar için bir geçiş dönemi öngörülmesi de gündemdeydi.
Adalet Bakanı’nın sonraki açıklaması ise daha esnek bir yaklaşıma işaret ediyor. Bu yaklaşımda hâkim, tarafların durumuna göre nafakayı süreyle sınırlayabilecek; gerekli gördüğü istisnai hâllerde yine süresiz nafakaya hükmedebilecek. Son haberler de bir alt sınırdan ve evlilik süresine göre kademelendirmeden söz ediyor.
Hangi model benimsenirse benimsensin, hâkimin bugün de dikkate aldığı ekonomik ve sosyal ölçütler önemini koruyacak. Bu ölçütleri nafaka neye göre belirlenir yazımızda ayrıntılı olarak açıkladık.
Mevcut nafakalar kesilecek mi?
Kendiliğinden kesilmez. Kesinleşmiş bir mahkeme kararıyla bağlanan nafaka, ne AYM kararıyla ne de paketle ilgili haberlerle sona erer. Ödemeyi haberlere dayanarak tek taraflı olarak durdurmak icra takibi ve tazyik hapsi riskini doğurur; bu sonuçları nafaka ödenmezse ne olur yazımızda ele aldık.
Mevcut bir nafakanın kaldırılması veya azaltılması bugün de mümkündür; bunun yolu, tarafların koşullarında meydana gelen değişikliğe dayanan bir davadır. Nafakanın bugün hangi şartlarla ve ne süreyle bağlandığını yoksulluk nafakası nedir ve şartları nelerdir rehberimizde bulabilirsiniz.
Boşanma davaları hızlanacak mı?
13. Yargı Paketi için yürütülen hazırlık çalışmaları bu amaçla yeni bir usul öngörüyor. Buna göre çekişmeli davalarda mahkeme önce yalnızca boşanma veya ayrılık talebi hakkında karar verecek. Nafaka, velayet, tazminat ve mal paylaşımı uyuşmazlıkları ise ayrı yargılamalarda görülecek. Amaç, evlilik birliğinin sona ermesine ilişkin kararın mali çekişmeler yüzünden yıllarca beklemesini önlemek.
Model yasalaşırsa dava açma zamanı ve taleplerin kurgulanması daha önemli hâle gelir; özellikle nafaka süresinin evlilik ya da dava tarihine bağlanması ihtimali düşünüldüğünde. Bugünkü usulde davanın hangi aşamalardan geçtiğini ve ortalama süreleri boşanma davası ne kadar sürer sorusuyla birlikte rehberimizde anlattık.
13. Yargı Paketi infaz düzenlemesi: indirim değil sıkılaştırma
Kamuoyunda en çok sorulan soru “infaz indirimi gelecek mi?” sorusu. Resmî açıklamalar ise ters yönü gösteriyor. Adalet Bakanı, kasten öldürme, uyuşturucu ticareti ve cinsel suçlar gibi ağır suçlarda infaz sisteminin değiştirileceğini açıkladı. Amaç, verilen ceza ile cezaevinde fiilen geçirilen süre arasındaki farkı daraltmak olarak ifade edildi.
Somut oranlar henüz paylaşılmadı. Adi suçlarda denetimli serbestliğin uzatılması veya belirli bir tarihten önceki suçlar için oran indirimi gibi başlıklar ise resmî bir açıklamaya dayanmıyor.
Bugün geçerli koşullu salıverilme oranları
Paketin neyi değiştireceğini anlamak için bugünkü sistemi bilmek gerekir. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun‘un 107. maddesi 7242 sayılı Kanun’la değiştirilmiştir. Buna göre süreli hapis cezalarında genel koşullu salıverilme oranı cezanın yarısıdır; bazı suç grupları için oran daha yüksektir.[3][4]
| Durum | Koşullu salıverilme için infaz kurumunda geçirilecek oran |
|---|---|
| Süreli hapis cezalarında genel kural | 1/2 |
| Kasten öldürme, işkence, bazı cinsel suçlar gibi kanunda sayılan suçlar; örgütlü suçlar; tekerrür | 2/3 |
| Cinsel saldırı (TCK 102/2), çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu ticareti, terör suçları, ikinci defa tekerrür | 3/4 |
Denetimli serbestlik süresi de suç tarihine göre değişir. 30 Mart 2020’den önce işlenen suçlarda geçici 6. madde uyarınca bu süre 3 yıla kadar uygulanabilir; sonrasında işlenen suçlarda genel süre 1 yıldır.[3] Genel oranın somut bir cezaya nasıl uygulandığını 5 yıl ceza alan ne kadar yatar örneğinde adım adım gösterdik. Kesin tahliye tarihi ise infaz savcılığının düzenlediği müddetnamede yer alır.
Yeni infaz oranları cezaevindekilere uygulanır mı?
Kural olarak hayır. Koşullu salıverilme oranlarını ağırlaştıran bir değişiklik, yürürlükten önce işlenmiş suçlara uygulanmaz.
Bu sonuç Türk Ceza Kanunu‘nun 7. maddesinden çıkar. Ceza miktarını veya suç tanımını değiştiren hükümlerde failin lehine olan kanun uygulanır. İnfaz rejimine ilişkin hükümler ise kural olarak derhâl uygulanır; ancak koşullu salıverilme, cezanın ertelenmesi ve tekerrür bu kuralın dışında tutulmuştur.[5]
Paketin geçiş hükümleri yine de ayrıca okunmalıdır. Her dosyada belirleyici bilgi hüküm veya tutuklama tarihi değil, suç tarihidir.
Yargı paketiyle genel af çıkar mı?
Hayır; genel af, sıradan bir torba kanun maddesiyle çıkarılabilecek bir düzenleme değildir. Anayasa, genel ve özel af ilanına karar verme yetkisini TBMM’ye tanır ve bu karar için üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunu arar.[2] Yargı paketleri ise olağan yasama çoğunluğuyla kabul edilir.
Bakanlığın açıklamalarında af veya toplu tahliye yönünde bir ifade de bulunmuyor. Bu nedenle “13. Yargı Paketi ile af geliyor” başlıklı paylaşımların ne resmî kaynağı ne de anayasal bir dayanağı vardır.
Yargılamaları hızlandırması beklenen düzenlemeler
13. Yargı Paketi’nin açıklanan üçüncü ekseni, uzayan yargılamaların hızlandırılması ve yargı hizmetlerinin güçlendirilmesidir. Bakanlığın 2027–2029 dönemi için paylaştığı başlıklar arasında şunlar var:
- alternatif uyuşmazlık çözümünün yaygınlaştırılması,
- elektronik duruşma ve e-tebligatın genişletilmesi,
- yeni ihtisas mahkemeleri,
- icra ve iflas mevzuatının güncellenmesi.
Bunlar bir kanun metni değil, bir yol haritasıdır; hangilerinin 13. pakete gireceği teklifle belli olacak. Son haberlerde sosyal medya kullanımına ilişkin bazı düzenlemelerin de pakette yer alabileceği aktarılıyor, ancak ayrıntı paylaşılmadı.
Karıştırılan bir başka nokta, hâkim ve savcı atamalarındaki yeni puan sistemidir. Bu değişiklik bir kanun hükmü değil, Hâkimler ve Savcılar Kurulu kararıyla uygulanacak idari bir düzenlemedir. Suça sürüklenen çocuklara ilişkin ağırlaştırmanın ise ayrı bir kanunla ele alındığı bildiriliyor; bu başlığın güncel hâli Resmî Gazete üzerinden ayrıca kontrol edilmelidir.
Dosyası olanlar bu dönemde neyi kontrol etmeli?
13. Yargı Paketi yasalaşmadan hiçbir dosyada yeni bir hak ya da yükümlülük doğmaz. Yine de bekleme dönemi boş geçirilmemeli; şimdiden yapılan hazırlık, metin yayımlandığında hızlı karar vermeyi sağlar.
Ceza dosyası olanların önce üç tarihi netleştirmesi gerekir: suç tarihi, kesinleşme tarihi ve tutuklulukta geçen süre. Yeni bir oran yürürlüğe girdiğinde karşılaştırma bu tarihler üzerinden yapılır. Derdest dosyalarda ise TCK’da ceza miktarını etkileyebilecek bir değişikliğin lehe kanun değerlendirmesine konu olup olmayacağı izlenmelidir.
Nafaka tarafında dört bilgiyi bir arada tutmak gerekir: evlilik tarihi, boşanma davasının açıldığı tarih, nafaka kararının kesinleşme tarihi ve nafakanın türü. Geçiş hükümleri yayımlandığında ilk bakılacak bilgiler bunlardır.
Müddetname kontrolü, infaz hesabına itiraz ve yeni kanun yürürlüğe girdiğinde uyarlama talepleri için ceza avukatı hizmetimiz kapsamında destek veriyoruz. Mevcut nafaka kararlarının yeni düzenleme karşısındaki durumu ise boşanma ve nafaka davaları alanındaki çalışmalarımızın bir parçası. Teklif TBMM’ye sunulduğunda bu sayfa madde madde güncellenecektir.
