Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Çekişmeli boşanma davası eşler arasındaki boşanma kararı veya boşanmanın feriler konusunda bir anlaşmaya varılamaması halinde açılan bir boşanma davası türüdür. 

Bu nedenle çekişmeli boşanma davası açmadan önce boşanma nedenleri, velayet, nafaka yükümlülüğü, boşanmada maddi ve manevi tazminat ile mal paylaşımı gibi farklı konularda bilgi sahibi olmamız gerekir. Anlaşmalı şekilde açılan boşanma davalarına göre çekişmeli boşanma davasında kısmen daha farklı ve yoğun bir hukuki süreç bizleri beklemektedir.

Bu nedenle dava öncesinde çekişmeli boşanma davasının nasıl açılacağı, yasal hak ve yükümlülüklerimiz hakkında bilgi sahibi olmamız bu süreci daha sorunsuz bir hale getirecektir. 

Çekişmeli Boşanma Davasının İlk Aşaması

Çekişmeli boşanma davası açmadan önce ilk olarak boşanmanın hangi nedenlere dayandırılacağının belirlenmesi gerekir. Zira hazırlayacağım boşana dava dilekçesinde bu nedenler ve gerekçeleri etraflı bir şekilde yasal dayanakları ile birlikte belirtilmesi gerekir. 

Çekişmeli boşanma davalarına konu olabilecek boşanma sebepleri Türk Medeni Kanunumuzun 2. Bölümünde sıralanmıştır. 

Zina Nedeniyle Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Zinanın, Türk Medeni Kanunumuzda tam olarak bir tanımı yapılamış olsa da bu konudaki yargı kararları eşlerden herhangi birisinin eşi haricinde bir başkası ile cinsel birliktelik yaşaması veya bu boyuttaki bir yakınlığı zina olarak kabul etmiştir. 

Zina nedeniyle çekişmeli boşanma davası açmadan önce bilmemiz gereken bir takım koşullar vardır. 

Zina Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Şartları

• Çekişmeli boşanma davası, zinanın gerçekleştiğinin öğrenilmesinden itibaren 6 aylık süre içerisinde açılması gerekir
• Zina fiilin gerçekleşmiş olduğu 5 yıllık süre içinde her halde çekişmeli boşanma davası açma hakkı düşer
• Zina eden eşin diğer eş tarafından affedilmemiş olması gerekir. Affeden eşin dava açma hakkı kaybolur

Hayata Kast veya Onur Kırıcı Davranışlar Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası

Kadın eş veya erkek eş fark etmeksizin herhangi bir eşin hayatına kast etmesi, küçük düşürücü veya kötü davranışlarda bulunması çekişmeli boşanma davalarına konu yapılabilecek bir uyuşmazlıktır. Bu durumda da diğer eşin 6 aylık ve 5 yıllık zamanaşımı süresinde çekişmeli boşanma davasını açması gerekir. 

Suç İşleme ve Haysiyetsiz Hayat Sürme Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası

Eşin kasten işlenebilen ve özellikle yüz kızartıcı suçları işlemeyi alışkanlık haline getirmiş olması veya genel ahlak kurallarına aykırı bir şekilde yaşam sürmesi ayrıca bir boşanma sebebi olarak karşımıza çıkar. 

Terk Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Çekişmeli boşanma davası açmadan önce bilgi sahibi olmamız gereken bir başka boşanma sebebi terktir. Bu durumda terk eden eş evlilik birlikteliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemek amacıyla ortak konutu terk etmiş olması gerekir. 

Boşanmanın terke dayandırılarak açılabilmesi için öncelikle yerine getirmemiz gereken bir takım hukuki işlemler vardır. Dava öncesinde ilk olarak ortak konutu terk eden eşe, 2 ay içerisinde ortak konuta dönmesi için noter veya aile mahkemesi aracılığı ile ihtarda bulunulması, ihtara rağmen eşin ortak konuta dönmemiş olması gerekir. 

Akıl Hastalığı Nedeniyle Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Açılır?

Herhangi bir eşte bulunan akıl hastalığı Türk Medeni Kanunumuzun 165. Maddesi uyarınca boşanma davasının konusu yapılabilir. Ancak boşanmanın akıl hastalığına dayandırılabilmesi için eşte bulunan bu hastalığın ortak hayatı çekilemez hale getirecek boyutta olması gerekir. Ayrıca boşanma davası açmadan önce eşteki bu hastalığın sağlık kurulu raporu ile belgelendirilmesi zorunludur. 

Çekişmeli Boşanma Davası Aşamaları

• Dava Dilekçesinin Hazırlanması

Çekişmeli boşanma davasının en önemli aşamalarından birisi dava dilekçesinin hazırlanmasıdır. Çünkü ileride belirteceğimiz tüm aşamalar hazırlayacağımız dava dilekçesi doğrultusunda ilerleyecektir. Bu nedenle dava dilekçesinde taleplerimiz yasal dayanakları ve gerekçeleri ile birlikte gösterilmeli, son olarak gerekçelerimiz doğrultusunda taleplerimiz sıralanmalıdır. 

• Dava Dilekçesinin Tebliği ve Cevap Dilekçelerinin Sunulması

Çekişmeli boşanma davası açıldıktan sonra davacının hazırlamış olduğu dava dilekçesi davalı tarafa veya vekiline tebliğ edilir. Davalı eşin 2 hafta içerinde dava dilekçesine cevap hakkı vardır. Davalı cevap dilekçesinde yer alan iddiaları reddedebileceği gibi yeni iddialar ileri sürebilecektir. Bu durumda davalı taraf gerek görmesi halinde cevaba cevap dilekçesi sunma hakkı vardır. Böylelikle dilekçeler aşaması tamamlanarak diğer aşamaya geçilir. 

• Ön İnceleme Duruşması

Ön inceleme duruşmasında davacı ve davalının ileri sürmüş olduğu uyuşmazlıklar incelenir. Eşlerin boşanmada kararlı olduklarının anlaşılmasından sonra ön inceleme duruşmasında deliller değerlendirilir. Başka kurum ve kuruluşlardan talep edilmesi gereken belgeler bulunması halinde gerekli yazışmalar yapılır. Tanıklarında belirlenmesinden sonra en önemli aşama olan tahkikat aşamasına geçilir. 

• Tahkikat Aşaması

Çekişmeli boşanma davasının en kritik ve önemli aşaması tahkikat aşamasıdır. Tarafların sunmuş olduğu dava dilekçesi ve cevap dilekçesinde yer alan tüm hususlar toplanan deliller ile birlikte değerlendirilir. Bu aşamada çoğunlukla mahkemece bir takdir oluşmakta ve davanın sonuna yaklaşılmaktadır. 

• Tarafların Dinlenmesi

Yukarıdaki tüm aşamalarda taraflara, talepleri için yeterli söz hakkı verilmektedir. Ancak bu aşamada tarafların esas hakkındaki son beyanları alınır. Diğer aşamalarda tarafların duruşmaya katılımları önemli olsa da karar aşamasından önceki bu aşamada tarafların duruşmaya katılımları çok daha fazla önem arz eder. 

• Karar Aşaması

Mahkemece araştırılacak bir husus kalmadığına kanaat getirilmesi halinde karar aşamasına geçilir. Diğer tüm aşamalardaki deliller ve beyanlar bir bütün halinde değerlendirilerek davanın kabulüne veya reddine, ayrıca nafaka, tazminat veya velayet gibi taleplerin bulunması halinde bu konularda da karar verilerek Aile Mahkemesi tarafından görülen davaya son verilir. 

• İstinaf Aşaması

Taraflardan herhangi birisi yerel mahkemenin kararına katılmamaları halinde istinaf kanun yoluna başvurabilirler. Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesi tarafından kararın usul ve esasa uygun olduğu sonucuna varılması halinde karar kesinleşir. İstinaf mahkemesi tarafından herhangi bir hukuka aykırılık görülmesi halinde yeniden bir değerlendirme yapılır. 

Çekişmeli Boşanma Davasında Çocuğun Velayeti Nasıl Belirlenir?

Anlaşmalı veya çekişmeli boşanma davalarında en önemli husus çocuğun velayetidir. Velayet belirlenirken çocuğun sosyal ve psikolojik gelişimi için en ideal ortamın belirlenmesi esastır. Boşanma davlarında velayet belirlenirken genel kriter çocuğun üstün yararının tespit edilmesidir. Çocuğun üstün yararı belirlenirken ise mahkeme tarafından genellikle aşağıdaki kriterler göz önüne alınır. Boşanma kararı sonrasında koşulların değişmesi durumunda velayetin değiştirilip değiştirilemeyeceğini de önceden öğrenmenizi tavsiye ederiz.

Ebeveynlerin Yaşam Koşulları

Çocuğun üstün yararının belirlenmesinde önemli kriterlerden birisi eşlerin yaşam koşullarıdır. Çocuğun eğitim, öğretim düzenli beslenme ve sağlıklı bir ortamda yaşama imkanı sağlayabilecek eş diğer eşe göre velayet açından daha avantajlıdır. Bu durumda sadece eşlerin ekonomik durumları dikkate alınmayıp iş ve meslekleri, çalışma tempoları ile sosyal yaşantıları da dikkate alınır. 

Çocuğun Yaşı

Çekişmeli boşanma davasında çocuğun yaşı velayetin belirlenmesinde önemli bir kriterdir. Bazı yaş gruplarında bulunan çocukların daha fazla bakım ve şefkate ihtiyaç duymuş olmaları nedeniyle velayetin anneye verilmesi uygun görülebilmektedir. Örneğin velayet konusunda bir değerlendirme yapılırken çoğunlukla 0 – 6 yaş aralığındaki çocukların anne şefkatine daha çok ihtiyacı olduğu kabul edilir. Çocuğun bu yaş aralığında olması doğrudan velayetin anneye verilmesini zorlayacak bir kural değildir. Diğer tüm hususlar da birlikte değerlendirilerek velayet konusunda bir karara varılır. 

Çocuğun Görüşü

Bütün yaş gruplarında olmasa da özellikle 10 – 15 yaş aralıklarında bulunan çocuklarda velayet konusunda çocuğun görüşü alınabilmektedir. Çocuğun görüşü alınırken ise daha çok uzman kişilerden deste alınarak ebeveynlerin bu konuda bir yönlendirmelerinin bulunup bulunmadığı tespit edilmeye çalışılır. Her ne kadar çocuğun görüşü velayetin belirlenmesinde etkili olsa da yine tek başına yeterli değildir. 

Uzman Görüşü

Boşanma davalarında çocuğun velayetinin belirlenmesi en önemli konulardan birisi olmakla beraber ayrı bir uzmanlık alanı gerektiren konudur. Çocuun üstün yararı belirlenirken dikkate alınan tüm kriterler ile birlikte çocuğun görüşü de alınarak uzman psikolog veya pedagog tarafından velayet konusunda bir rapor düzenlenir. 

Çekişmeli Boşanma Davasında Mal Paylaşımı Nasıl Yapılır?

Çekişmeli boşanma davasını önemli kılan ve çekişmeli hale getiren hususlardan birisi de mal paylaşımının nasıl yapılacağıdır. Herhangi bir boşanma davası açmadan önce mal paylaşımı ve yasal mal rejimimiz hakkında mutlaka bilgi sahibi olmamız gerekir. Mal paylaşımı yapılırken aşağıdaki konularda bilgi sahibi olmamız sürecin hukuki açıdan daha sağlıklı ilerlemesine imkan tanır. 

• Yasal Mal Rejimi; eşler arasında evlilik birlikteliği kurulurken veya devamı sırasında ayrıca bir evlilik sözleşmesi bulunmaması halinde yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılma rejimidir. Bu mal rejimine göre eşler evlilik birlikteliği sürecinde ortak edinmiş oldukları mallarda eşit haklara sahiptir. Edinilmiş malların belirlenmesinde taşınır veya taşınmaz malların tescil kayıtları dikkate alınmaksızın edinilmiş olduğu zaman dilimi (evlilik birlikteliği içerisinde) dikkate alınır. 
• Kişisel Mallar; eşlere ait olan kişisel mallar edinilmiş mallara katılma rejiminde mal paylaşımı dışında tutulmuştur. Eşlerin evlilik birlikteliğinden önce edinmiş olduğu mallar, miras yoluyla veya bağışlama yoluyla edinmiş oldukları mallar ve özellikle ziynet aşları kişisel mal olarak kabul edilerek mal paylaşımına konu yapılmazlar. 
• Katkı Payı Alacağı; Katkı payı alacağı herhangi bir eşin kişisel malı niteliğinde olan bir malın edinilmesine korunmasına veya değerinin artmasına katkıda bulunan eşin bu emeğinin diğer eşten talep edilebileceği bir hukuki hakkımızdır. 

Çekişmeli Boşanma Davasında Maddi ve Manevi Tazminat Nasıl Belirlenir?

• Eşlerin kusur durumu 
• Eşlerin ekonomik durumları
• Evlilik süresi
• Uğranılan zararın boyutu ve niteliği

Gibi kriterler göz önüne alınarak mahkeme hakimi tarafından hakkaniyetli bir miktar belirlenir. Çekişmeli boşanma davalarında maddi ve manevi tazminat yükümlülüğü ile miktarlarının belirlenmesinde en önemli husus eşlerin kusur durumudur. Bu nedenle özellikle maddi ve manevi tazminat talebi bulunması, mal paylaşımı konusunda uyuşmazlıklar bulunması veya çocuğun velayeti gibi talepler bulunması halinde davanın boşanma avukatından destek alınarak açılması hak kayıplarının önüne geçecektir.  Özellikle maddi ve manevi tazminat talebi bulunması, mal paylaşımı konusunda uyuşmazlıklar bulunması veya nafaka yükümlülüğü gibi talepler bulunması halinde davanın boşanma avukatından destek alınarak açılması hak kayıplarının önüne geçecektir.

Çekişmeli Boşanmada Deliller Neler Olabilir?

Boşanma davasının türüne, hatta boşanma nedenlerinin varlığına göre ileri sürebileceğimiz deliller de değişiklik gösterir. Yasal ve hukuki olmak koşulu ile çekişmeli boşanma davalarında sık kullanılan deliller aşağıdaki gibidir. 

• Tanık beyanları
• Doktor raporları
• Ses ve kamere kayıtları
• Mesajlaşma tutanakları
• Bilirkişi raporları
• Sosyal medya paylaşımları
• Sosyal ve ekonomik durum araştırmaları

Çekişmeli Boşanma Davasında Yasal Haklarımız Nelerdir?

Çekişmeli Boşanma Davası Nasıl Düşer?

Herhangi bir boşanma davasının düşmesine neden olabilecek durumlar aşağıdaki gibidir. 

• Davadan feragat
• Dosyanın işlemden kaldırılması
• Harç ve giderlerinin zamanında yatırılmaması
• Kesin sürelere uyulmaması
• Davacının ölümü
• Hukuki yararın ortadan kalkmış olması

Çekişmeli Boşanma Davasında Hakim Neler Sorar?

Çekişmeli boşanma davasında hakimin neler soracağı daha çok eşler arasındaki uyuşmazlığın niteliğine göre değişiklik gösterir. Örneğin eşlerden herhangi birisinin boşanmak istememesi halinde yöneltilecek sorular daha çok boşanma nedenlerinin varlığına yönelik olabileceği gibi, velayet konusunda bir uyuşmazlık bulunması halinde daha çok çocuğun üstün menfaatine yönelik sorularla karşılaşmamız muhtemeldir. 

Genel bir standardı bulunmasa da uyuşmazlığın türüne göre karşılaşmamız muhtemel soruları aşağıdaki gibi sıralayabiliriz. 

Evlilik Birliğine İlişkin Sorular

• Ne zaman evlendiniz?
• Eşiniz ile tartışma ve sorunlar ne zaman başladı?
• Fiili bir ayrılık söz konusu mudur?

Boşanma Sebeplerine Yönelik Sorular

• Eşinizin size kötü davranmasındaki sebepler nelerdir?
• Eşiniz daha öncede size şiddet uygulayıp tehdit etti mi?
• Ortak konutu terk etmenizde eşinizin bir kusuru var mı?

Çocuğun Velayetine İlişkin Sorular

• Kaç çocuğunuz var, yaşları kaç?
• Çocuğun bakımı ve eğitimine yeteri kadar zaman ayırıyor musunuz?
• Çocuğunuz şu anda kiminle kalıyor?

Ekonomik ve Sosyal Yaşantıya Yönelik Sorular

• Aylık geliriniz ne kadar?
• Mesleğiniz nedir?
• Öğrenim durumunuz nedir?
• Nafaka talebiniz var mı gerekçeleri nelerdir?

Çekişmeli Boşanma Davası Kaç Celsede Biter?

Çekişmeli boşanma davasının kaç celsede biteceğini önceden kestirmek oldukça zordur. Genellikle eşler arasındaki uyuşmazlığın niteliğine ve sayısına göre değişebilir. 1 veya 2 celse gibi kısa sürebileceği gibi 5 – 6 celse gibi çok daha uzun sürelerde de boşanma davası sonuçlanabilecektir. 

Çekişmeli Boşanma Davası Ücretleri (Vekalet ve Yargılama Giderleri)

Çekişmeli Boşanma Dilekçesi

T.C.

… AİLE MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ’NE

Davacı : 

Adı ve Soyadı : 

T.C. Kimlik No : 

Adres : 

Davalı : 

Adı ve Soyadı : 

T.C. Kimlik No : 

Adres : 

Dava Konusu : Evlilik birlikteliğinin temelinden sarsılmış olması nedeniyle boşanma, tazminat, nafaka ve velayet talebi

AÇIKLAMALAR : 

Davacı ve davalı …/…/….. tarihinde evlenmişlerdir. Eşlerin bu evlilik birlikteliklerinden olan …/…/….. doğumlu …… isminde bir çocukları vardır. (Çocukların birden fazla olması halinde tümünün doğum tarihleri ve isimleri yazılmalıdır.)

Evlilik birlikteliğinin kurulmasından itibaren davalı eş sık sık davalı eşe yönelik hakaret içeren sözler sarf etmekle beraber toplum içinde küçük düşürücü davranışlarda bulunmaktadır. 

Dava tarihinden yaklaşık 2 ay önce davalı eş, davacı eşe yönelik fiziksel şiddette bulunmuş, bu nedenle hakkında …. Mahkemesinin …. Tarih ve …. Sayılı kararı ile hakkında uzaklaştırma tedbirleri uygulanmıştır. Davalı eşin bu fiziksel şiddetinden dolayı …. Cumhuriyet Başsavcılığının … Sayılı soruşturma dosyası üzerinden “eşe karşı kasten yaralama” suçundan soruşturma devam etmektedir. 

Davalı eşin tüm bu kusurlu hareketleri nedeniyle evlilik birlikteliği temelinden sarsılmış olduğu gibi ortak hayat davacı eş için çekilemez hale gelmiştir. 

Davalı eşin evlilik birlikteliğinin sona ermesine sebep olan bu kusurlu hareketleri nedeniyle davacı eş maddi ve manevi zarara uğramıştır. Ayrıca her iki eşin ekonomik koşulları dikkate alındığında boşanma ile yoksulluğa düşecek olan eş lehine nafaka yükümlülüğü doğmuştur. 

Ayrıca davalı eşin bu kusurlu hareketleri nedeniyle ortak çocuğumuz olan …’in velayetinin davalı eşe bırakılması hiçbir zaman çocuğun üstün yararı ile örtüşmemektedir. 

SONUÇ VE TALEP : Yukarıda detayları belirtilmiş olan nedenlerden dolayı; 

1. Eşlerin boşanmalarına
2. Çocuğun velayetinin davacı eşe verilmesine,
3. Kusurlu olan davalı aleyhine, davacı eşe ödenmek üzere … TL maddi ve … TL manevi tazminata hükmedilmesine, 
4. Ortak çocuğun bakım ve eğitim giderleri için … TL iştirak nafakasına hükmedilmesine, 
5. Boşanma ile yoksulluğa düşecek olan davacı eş lehine … TL yoksulluk nafakasına hükmedilmesine,
6. Bütün yargılama giderlerinin davacı eşe yükletilmesine,

Karar verilmesi arz ve talep olunur. (Tarih ve İmza)

HUKUKİ NEDENLER : 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunumuzun ilgili hükümleri

DELİLLER : Nüfus kayıt örneği, tanık beyanı, doktor raporları, … Cumhuriyet Başsavcılığının … sayılı soruşturma dosyası ve her türlü diğer yasal deliller.