Nitelikli Dolandırıcılık Suçu ve Cezası TCK 158

Nitelikli dolandırıcılık suçu ve cezası 5237 sayılı Türk Ceza Kanunumuzda düzenlenmiş olan mal varlığına yönelik suçlar arasında yer alır. Diğer mal varlığına yönelik suçlar ile bir kıyaslama yapıldığında nitelikli dolandırıcılık suçu cezası, nitelikli dolandırıcılık suçu unsurları ve failin hukuki statüsünün belirlenmesinde önemli olan uzlaşma ve şikayet usulleri bakımından oldukça farklıdır. 

TCK 158 maddesinde göre nitelikli dolandırıcılık suçunda hapis cezası fiilin nitelik ve ağırlığına göre 3 yıl ile 10 yıl arasında değişebilmektedir. Bununla birlikte TCK 158/3 maddesinde yer alan ağırlaştırıcı nedenlerin söz konusu olması durumunda sanık hakkında verilecek olan hapis cezasının yarı oranında hatta örgütlü suçlarda bir kat oranında arttırılması mümkün olabilmektedir. 

Nitelikli dolandırıcılık suçunun unsurları oluşması ile birlikte görüldüğü gibi oldukça ciddi hürriyeti bağlayıcı (hapis) cezası ile karşılaşmak mümkün olduğu gibi oldukça yüksek adli para cezaları ile de karşılaşmak mümkündür. Bununla beraber suçun yüz kızartıcı suçlardan arasında yer alması; Seçilme hakkı ile devlet memuriyetinin son bulması / elinden alınması muhtemel olan bir suçtur. Mahkûmiyet halinde oluşan adli sicil kaydının nasıl silineceği de bu noktada önem taşır.

Nitelikli dolandırıcılık suçunun ceza hukuku alanında oldukça önemli olması nedeniyle bu yazımızda suçun unsurları, nitelikli dolandırıcılığın cezası ve soruşturma ile yargılama süreçleri hakkında detaylı bilgiler vereceğiz. 

Dolandırıcılık suçunun mağduruysanız veya nitelikli dolandırıcılıkla suçlanıyorum diyorsanız hazırlamış olduğumuz makalemizin incelemenizi tavsiye ederiz. 

Nitelikli Dolandırıcılık Ne Demek?

TCK 157 maddesinde tanımı yapılmış olan dolandırıcılık suçunun TCK 158 maddesinde yer alan seçimlik hareketlerle birlikte işlenmesi nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturur. 

Dolandırıcılık Suçu; “Hileli davranışlarla bir kimseyi kandırıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına yarar sağlamak”

Şeklinde oluşan bir suçtur. Nitelikli dolandırıcılık suçu ise failin suçu işlemesi sırasında çok daha ağır hileli ve aldatıcı davranışlar sergilemesidir. Suçun işlenmesinde failin seçmiş olduğu bu davranışlar ise basit dolandırıcılık suçu cezası ve nitelikli dolandırıcılık suçunun farkını ortaya koymaktadır.

Nitelikli dolandırıcılık Suçu Cezası

TCK 158 maddesi alt bentlerinde yer alan seçimlik hareketlere göre farklı cezai yaptırımlar öngörülmüştür. Aşağıda hazırlamış olduğumu tabloda bu seçimlik hareketlere göre öngörülen ceza alt ve üst sınarlarını inceleyebilirsiniz. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Ceza Tablosu

DOLANDIRICILIK SUÇUNDA SEÇİMLİK HAREKETLER	KANUN MADDESİ	CEZA MİKTARLARI
Dini İnanç ve Duyguların İstismar Edilmesi Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-a	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Kişinin İçinde Bulunduğu Tehlikeli Durum veya Zor Şartlardan Yararlanmak Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-b	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Kişinin Algılama Yeteneğinin Zayıflığından Yararlanmak Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-c	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının, Kamu Meslek Kuruluşlarının Vakıf veya Dernek Tüzel Kişiliklerinin Aracı Kılınması Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-d	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Kamu Kurum ve Kuruluşlarının Zararına Olacak Şekilde Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-e	4 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis Mağdurun Zararının En Az 2 Katı Tutarında Para Cezası
Bilişim Sistemlerinin, Banka veya Kredi Kurumlarının Araç Olarak Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-f	4 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis Mağdurun Zararının En Az 2 Katı Tutarında Para Cezası
Basın ve Yayın Araçlarının Sağladığı Kolaylıktan Yararlanmak Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-g	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Tacir/Şirket Yöneticisi Olan, Şirket Adına Hareket Eden Kişilerin Ticari Faaliyetleri İle Kooperatif Yöneticilerin Kooperatif Faaliyeti Kapsamında İşlenen Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-h	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Serbest Meslek Sahibi Kişiler Tarafından, Mesleklerinden Dolayı Kendilerine Duyulan Güvenin Kötüye Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-i	3 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + 5.000 Güne Kadar Adli Para Cezası
Banka veya Diğer Kredi Kurumlarınca Tahsil Edilmesi Gereken Bir Kredinin Açılmasını Sağlamak Maksadıyla Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-j	4 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis Mağdurun Zararının En Az 2 Katı Tutarında Para Cezası
Sigorta Bedelini Almak Maksadıyla Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-k	4 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis +Mağdurun Zararının En Az 2 Katı Tutarında Para Cezası
Kişinin Kendisini Kamu Görevlisi veya Banka/Sigorta veya Kredi Kurumlarının Çalışanı Olarak Tanıtması Suretiyle Dolandırıcılık Suçu	TCK 158/1-l	4 Yıldan 10 Yıla Kadar Hapis + Mağdurun Zararının En Az 2 Katı Tutarında Para Cezası

 

Nitelikli dolandırıcılık suçunun yasal dayanağını Türk Ceza Kanunumuzun 158. Maddesi ve alt bentleri oluşturur. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu ve Cezası İçin Ağırlaştırıcı Nedenler

Nitelikli dolandırıcılık suçu ve cezası için ağırlaştırıcı nedenler TCK 158/3 maddesinde düzenlenmiştir. 

Suçun Üç Veya Daha Fazla Kişi İle Birlikte İşlenmesi

Basit dolandırıcılık suçu ve TCK 158 maddesinde yer alan nitelikli dolandırıcılık suçlarının 3 veya daha fazla kişi ile birlikte işlenmesi halinde sanıklar hakkında hüküm olunacak olan cezada yarı (1/2) oranında ceza artırımı yapılır. 

Örgütlü Dolandırıcılık Suçu ve Cezası

Dolandırıcılık suçlarının örgüt faaliyet kapsamında işlenmesi ciddi ceza artırımına neden olur. Suçun teşkil etmiş örgüt faaliyeti kapsamında işlenmesi halinde sanıklar hakkında verilecek olan cezada 1 kat ceza artırımı yapılır. 

Örneğin kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olacak şekilde nitelikli dolandırıcılık suçundan sanıklar hakkında 8 yıl hapis cezası şeklinde hüküm kurulması halinde ve suçun örgüt faaliyeti kapsamında işlendiğinin anlaşılması durumunda cezada bir kat artırım yapılarak 8 + 8 = 16 yıl hapis cezası şeklide hüküm kurulabilecektir. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Hafifletici Nedenler

Suçun Hukuki Bir Alacağın Tahsili Amacıyla İşlenmesi

TCK 159/1 maddesi ile failin suçun işlemesindeki amacı hukuki bir alacağını tahsil etmek amacı olması halinde fail hakkında farklı bir cezai yaptırım düzenlenmiştir. Bu durumda sanık hakkında 6 ay ile 1 yıl arasında hapis ve adli para cezası öngörülmüştür. Ayrıca suçun hukuki bir alacağın tahsili amacıyla işlenmesi nitelikli dolandırıcılık suçunun şikayete tabi olduğu nadir durumlar arasında yer alır. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Cezada Şahsi İndirim Nedenleri

Türk Ceza Kanunumuzun 167/2 maddesinde TCK 157 ve TCK 158 maddeleri için ayrıca şahsi indirim nedenleri düzenlenmiştir. 

• Haklarında ayrılık kararı verilmiş olan eşlerden herhangi birisi
• Aynı konutta yaşamayan kardeşlerden birisinin
• Aynı konutta yaşayan amca, dayı, teyze, hala ya da ikinci derecede olan kayın hısımlarından

Birisi tarafından dolandırıcılık suçlarının işlenmesi halinde sanık hakkında verilecek olan cezada yarı oranında indirim yapılır. Ayrıca suçun faili ile mağduru arasında bu şekilde bir akrabalık ilişkisi olması dolandırıcılık suçunun şikayete tabi olduğu durumlar arasında yer alır. Bu durumda fail hakkında yapılacak soruşturmada suçun mağdurunun şikayeti aranır. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Etkin Pişmanlık

Yukarıda belirtmiş olduğumuz daha ağır cezayı gerektiren haller ile cezada indirim nedenleri haricinde nitelikli dolandırıcılık suçunun cezasının belirlenmesinde etkili olan bir başka hukuki durum etkin pişmanlıktır. 

Dolandırıcılık suçlarında etkin pişmanlık ancak suçun mağdurunun zararının tamamen veya kısmen giderilmesi halinde söz konusu olur. Kısmen giderilecek olan zararlardan dolayı sanık hakkında ceza indirimi yapılabilmesinin koşulu ise mağdurun bu konuda rıza göstermesidir. Ancak zararın tamamen giderilmesi halinde cezada indirim yapılması için mağdurun rızası aranmaz. 

Etkin pişmanlığın şüpheli hakkında soruşturma başlamadan veya soruşturma başlamasına rağmen kamu davası açılmadan gösterilmesi halinde cezada 2/3 oranına kadar ceza indirimi yapılır. 

Nitelikli dolandırıcılık suçunda etkin pişmanlığın şüpheli hakkında kamu davası açılmasına rağmen hakkında cezai hüküm kurulmasına kadar gösterilmesi halinde ise sanık / sanıklar hakkındaki cezada yarı oranında indirim yapılır. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Şahsi Cezasızlık Nedenleri

TCK 157 ve TCK 158 maddesinde düzenlenmiş olan suçların evlilik birlikteliği devam eden eşler arasında işlenmesi, aynı konutta yaşayan kardeşler arasında işlenmesi ve ayrıca alt soy, üst soy, evlat edinen ile evlatlık arasında işlenmesi halinde sanık hakkında cezai hüküm kurulmaz. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Unsurları

Nitelikli Dolandırıcılık Suçun Yasal Dayanağı

TCK Md. 158

Nitelikli dolandırıcılık

Madde 158- (1) Dolandırıcılık suçunun;

1. a) Dinî inanç ve duyguların istismar edilmesi suretiyle,
2. b) Kişinin içinde bulunduğu tehlikeli durum veya zor şartlardan yararlanmak suretiyle,
3. c) Kişinin algılama yeteneğinin zayıflığından yararlanmak suretiyle,
4. d) Kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasi parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle,
5. e) Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak,
6. f) Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle,
7. g) Basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle,
8. h) Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında; kooperatif yöneticilerinin kooperatifin faaliyeti kapsamında,
9. i) Serbest meslek sahibi kişiler tarafından, mesleklerinden dolayı kendilerine duyulan güvenin kötüye kullanılması suretiyle,
10. j) Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla,
11. k) Sigorta bedelini almak maksadıyla,
12. l) Kişinin, kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum ve kuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle,

İşlenmesi halinde, üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur. Ancak, (e), (f), (j), (k) ve (l) bentlerinde sayılan hâllerde hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

(2) Kamu görevlileriyle ilişkisinin olduğundan, onlar nezdinde hatırı sayıldığından bahisle ve belli bir işin gördürüleceği vaadiyle aldatarak, başkasından menfaat temin eden kişi, yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır.

(3) Bu madde ile 157 nci maddede yer alan suçların, üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında; suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde verilecek ceza bir kat artırılır.

 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Hileli Davranışlar

Basit dolandırıcılık ve nitelikli dolandırıcılık suçlarının en temel unsurları arasında failin suçu işlemesi sırasında sergilemiş olduğu hileli bir davranışın bulunması gerektiği yer alır. 

Suçun failinin sergilemiş olduğu bu hileli davranışlar basit bir yalandan ibaret olmayıp mağduru yanıltmaya elverişli ve boyutta olması gerekir. Bu hileli davranışlar sözlü olabileceği gibi sahte belge düzenlemek, sahte kimlik üretmek, amacı dışında web siteleri oluşturmak gibi gerçekleşebilmektedir. 

Nitelikli dolandırıcılık suçu Yargıtay kararları ile yerel mahkemelerinin TCK 158 ve TCK 157 maddeleri gereğince vermiş olduğu kararlarında suçun işlenmesi sırasında kullanılan bu hileli davranışların mağdurun iradesini etkileyecek ve onu hataya düşürecek nitelikte olması gerektiğini vurgulamaktadır. 

Mağdurun veya Bir Başkasının Zararına Tasarruf

Nitelikli dolandırıcılık suçunun oluşumu için failin sadece hileli davranışlar sergilemiş olması yeterli değildir. Suçun genel tanımının yapılmış olduğu TCK 157 maddesinden de anlaşılacağı üzere; Mağdurun bu hileli davranışlar nedeniyle hataya düşerek kendisinin veya bir başkasının aleyhine bir zararın doğması gerekir. 

Failin Menfaat Sağlaması

Nitelikli Dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşması için hileli / aldatıcı davranışlar ile mağdurun ya da bir başkasının zararı görmüş olması yeterli değildir. Bununla birlikte failin bu hileli davranışlar sonucu kendisine veya bir başkasına ekonomik anlamda bir kazanç / menfaat sağlamış olması da gerekir. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Yargıtay Kararları

“Sanıkların kurumun denetim imkanını ortadan kaldıracak mahiyette hileli bir hareketinin bulunmaması, kurumun kendisine bildirilen işyerlerini ve işe giriş bildirgelerini denetleme yetkisinin her zaman bulunması, sanıkların sigorta primlerini katılan kuruma yatırmış olması halinde, 5510 sayılı Kanunun 89. maddesince primlerin irat kaydedileceği, aynı kanunun 96. maddesince de yapılan sağlık harcamalarının da geri alınacağının düzenlenmiş olması, primlerin yatırılmamış olması halinde de katılan kurumun alacaklarını her zaman tahsil etme imkanının bulunması, bu çerçevede diğer sanıkların gerçek bir çalışmaya istinaden yapılan sigortalılık kayıtları nedenleriyle katılan kurumun zararından da bahsedilemeyeceği, bu sebeplerle sanıklara atılı suçun yasal unsurlarının oluşmadığı gibi diğer sanıkların menfaat temin etmesine yönelik eylemleri gerçekleştirdiği iddiasıyla hakkında kamu davası açılan sanık K7′ nin üzerine atılı suçun da unsurları itibariyle oluşmayacağı anlaşılmakla; atılı suçtan sanık K7 hakkında ilk derece mahkemesince beraat kararı verilmesi gerekirken mahkumiyetine hükmedilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.”

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Yargılama

Görevli ve Yetkili Mahkemeler

Nitelikli dolandırıcılık suçunda görevli mahkemeler yapılan son düzenleme ile Asliye Ceza Mahkemeleri olarak belirlenmiştir. Diğer suçlarda olduğu gibi yetkili mahkemeler ile suçun işlenmiş olduğu yer mahkemeleridir. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçunda Hapis Cezasının Ertelenmesi

Nitelikli dolandırıcılık suçunda sanık hakkında hüküm olunan hapis cezasının ertelenebilmesi için öncelikle TCK 51 maddesinde yer alan koşulların oluşması gerekir. Öncelikle sanık hakkında hüküm olunan cezanın 2 yıl ve daha az süreli olması halinde erteleme kararı verilmesi mümkün hale gelir. Ancak nitelikli dolandırıcılık suçu cezası yukarıda da belirttiğimiz gibi ceza alt sınırı en az 3 yıl olarak belirlenmiştir. 

Buna karşın suçun hukuki bir alacağın tahsile amacıyla işlenmesi, etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması veya cezada şahsi indirim nedenlerinin varlığı gibi durumlar olması halinde nadiren de olsa sanık hakkındaki cezanın 2 yıl ve daha az süreli olabilmesi mümkün hale gelir. 

Yapılan bu ceza indirimleri sonucu sanık hakkında 2 yıl ve daha süreli hapis cezası şeklinde hüküm kurulması ve en önemlisi mahkeme tarafından sanığın ileride tekrar suç işlemeyeceği yönünde bir olumlu kanaatin oluşması halinde nadiren de olsa hapis cezasının ertelenmesine karar verilebilmektedir. 

Nitelikli Dolandırıcılıktan Beraat Edilir Mi?

Özellikle suçun unsurlarının oluşmaması halinde veya suçun sanık tarafından işlenmediğinin anlaşılması halinde nitelikli dolandırıcılık suçundan beraat edilebilir. Kişinin herhangi bir suçlama nedeniyle hakkında soruşturmaya başlanılmış olması ve devamında şüpheli hakkında kamu davası açılmış olması doğrudan ilgilinin cezai hüküm giyeceği sonucu doğmaz. Mahkeme tarafından tüm deliler ve suçun unsurları incelenerek bir hüküm kurulur. 

Nitelikli Dolandırıcılıkta Uzlaşma Var Mı?

Mevcut yasal düzenlemelerimizde nitelikli dolandırıcılıkta uzlaşma yoktur. Ancak geçmiş olduğumuz yıllar içerisinde basit dolandırıcılık suçunun uzlaşma kapsamına alınmış olması ile birlikte özellikle hukukçular ile doktrinde TCK 158 maddesinin uzlaşma kapsamına alınmamış olması tartışma konusu olmaya başlamıştır. Ceza avukatı olarak herhangi bir kesinlik söz konusu olmasa da bir takım seçimlik hareketler haricinde TCK 158 maddesinin de kısmen de olsa uzlaşma kapsamına alınabileceğini düşünmekteyiz. 

Nitelikli Dolandırıcılıkla Suçlanıyorum Ne Yapmalıyım?

Nitelikli dolandırıcılık ile suçlanmanız halinde geciktirmeksizin dolandırıcılık suçu avukatından hukuki destek almanız her zaman menfaatinize olacaktır.

Yukarıda da belirttiğimiz gibi nitelikli dolandırıcılık suçu unsurları açısından oldukça karmaşıktır. Bu konuda yeterli hukuki bilgi ve deneyime sahip olmamız atılı suçlamadan savunmanızın yeterli olamayacağı sonucunu doğurabilecektir. Bu nedenle nitelikli dolandırıcılık ile suçlanmanız halinde ifade ve savunma işlemlerinde ve soruşturma aşamasından itibaren hukuki destek almanızı tavsiye ederiz. 

Nitelikli Dolandırıcılıkta Zarar Giderilirse Ne Olur?

Nitelikli dolandırıcılıkta zararın giderilmesi etkin pişmanlık olarak kabul edilir. Zararın giderilmiş olduğu aşamaya göre 2/3 ile 1/2 oranları arasında ceza indirimi uygulanır. Sanık hakkında ceza indirimi uygulanabilmesi için zararın tamamının giderilmesi zorunludur. Mağdurun zararının kısmen giderilmesi halinde TCK 168. Maddesi uyarınca yapılacak olan indirimde suçun mağdurunun rızası aranır. Bu nedenle mağdurun zararının tamamen giderilmesi sanık açısından oldukça önemlidir. 

Nitelikli Dolandırıcılıkta Denetimli Serbestlik Süresi Ne Kadardır?

Nitelikli dolandırıcılıkta denetim süresi diğer suçlarda olduğu gibi bir yıldır. Ancak herhangi bir suçtan denetimli serbestlik süresinin tam olarak belirlenebilmesi için sanığın iyi halli olup olmadığı ve hakkında ceza hükmü kurulurken tekerrür hükümlerinin uygulanıp uygulanmadığının tam olarak bilinmesi gerekir. 

Nitelikli Dolandırıcılıkta Dava Nasıl Düşer?

Herhangi bir suçtan yapılan yargılama sonunda verilmesi muhtemel beraat kararı ile düşme kararı birbirinden oldukça farklıdır. Nitelikli dolandırıcılık suçu ve cezası için uygulanması mümkün olan düşme nedenleri ise aşağıdaki gibidir. 

• Sanığın Ölümü; Sanığın ölümü halinde devam eden kamu davası düşer. (TCK md. 64)
• Zamanaşımı Süresinin Dolması; Yargılama devam ederken suça ilişkin öngörülen zamanaşımı süresinin dolması halinde düşme kararı verilir. (TCK md. 66) – Nitelikli dolandırıcılık suçu zamanaşımı süresi 15 yıldır. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçundan Beraat Nedenleri

• Nitelikli dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşmaması (CMK 223/2-a)
• Suçun sanık tarafından işlendiği yönünde yeterli delil bulunmaması (CMK 223/2-b)
• Suçun işlenmesinde hukuka uygunluk nedenlerinin var olması (CMK 223/2-d)

SIK SORULAN SORULAR

Nitelikli Dolandırıcılıkta Para Geri Alınır Mı?

Nitelikli dolandırıcılıkta paranın tekrar sanıktan / şüpheliden alınması mümkündür. TCK 158 maddesi uzlaşmaya tabi suçlar arasında yer almaması nedeniyle suçun failinin etkin pişmanlık göstererek mağdurun zararını karşılaması mümkündür. Sanığın etkin pişmanlık göstererek mağdurun zararını karşılamaması halinde ise sanık hakkında başlatılacak olan icra takibi ile doğan zararının sanıktan tahsil edilmesi mümkündür.

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Hangi Mahkemede Yargılanır?

TCK 158 maddesi için yapılacak olan yargılamalarda Asliye Ceza Mahkemeleri yetkilidir. Geçmiş olduğumuz yasama yılı içerisinde yapılan son düzenlemeler ile Nitelikli dolandırıcılık suçu nedeniyle yapılacak olan yargılamalarda Ağır Ceza Mahkemeleri yetkili iken bu görev Asliye Ceza Mahkemelerine bırakılmıştır.

Nitelikli Dolandırıcılıkta Tutuklama Olur Mu?

Nitelikli dolandırıcılıkta tutuklama tedbiri uygulanması mümkündür. Ancak failin üzerine atılı suçun sadece TCK 158 maddesi olması tutuklamaya yeterli değildir.Soruşturma aşamasında veya yargılama aşamasında fail hakkında tutuklama tedbiri konusunda bir karar verilirken kuvvetli suç şüphesinin varlığı, sanığın kaçma ve delilleri karartma / yok etme ihtimalinin bulunup bulunmadığı ve sanık hakkında öngörülen cezanın alt ve üst sınırları dikkate alınır. Tüm bu unsurlar birlikte değerlendirilerek gerek görülmesi halinde TCK 158 maddesi içinde tutuklama tedbirinin uygulanmasının önünde bir engel yoktur. 

Nitelikli Dolandırıcılıktan Ne Kadar Ceza Alınır?

Nitelikli dolandırıcılık suçunun cezası 3 yıl ile 10 yıl arasında hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. TCK 158 maddesinde yer alan bir takım seçimlik hareketlerde ise ceza alt sınırı 4 yıldır. Bununla birlikte TCK 158/3 maddesinde yer alan ağırlaştırıcı nedenlerin varlığına göre sanık hakkındaki ceza miktarı artabileceği gibi etkin pişmanlık, daha az cezayı gerektiren haller veya cezada şahsi indirim nedenlerinin varlığı halinde sanık hakkında ceza indirimi yapılarak da hüküm kurulması mümkündür. 

Nitelikli Dolandırıcılıkta Şikayet Geri Çekilirse Ne Olur?

Nitelikli dolandırıcılık suçu şikayete tabi suçlar arasında yer almaması nedeniyle şikayetin geri çekilmesi sanık / şüpheli için bir hukuki sonuç doğurmaz. Suçun sadece yukarıda belirtmiş olduğumuz halleri şikayete tabidir. Suç şikayete tabi olmaması nedeniyle şikayet geri çekilmiş olsa dahi devam eden yargılaya aynen devam edilir. Ancak mağdurun şikayetini geri çekmesi mağdurun zararının karşılanmasına bağlı olarak gerçekleşmiş ise bu durumda sanık hakkında etkin pişmanlık hükümleri uygulanarak ceza indirimi veya iyi hal indirimi yapılabilir. 

Nitelikli Dolandırıldım Ne Yapmalıyım?

Nitelikli dolandırıcılık suçu mağduru olmanız halinde geciktirmeksizin şikayet hakkınızı kullanmanız gerekir. Dolandırıcılık suçu mağduru olmanız halinde yapacağınız şikayet başvurusu ile suçun failinin yakalanması ve devamında suçtan doğan zararınızın tazmini daha kolay hale gelmektedir. 

Nitelikli Dolandırıcılık Suçu Para Cezasına Çevrilir Mi?

Nitelikli dolandırıcılık suçunun cezası alt sınır itibariyle 3 yıldır. Genellikle sanık hakkında verilecek olan hapis cezası 1 yıl ve üzerinde olması nedeniyle yargılama sonucu hüküm olunan hapis cezasının para cezasına çevrilmesi mümkün değildir. Ancak suçun hukuki bir alacağın tahsili amacıyla işlenmesi ayrıca bir farklı cezai yaptırıma bağlanmış olması halinde fail hakkında TCK 159 maddesi uygulanması durumunda yargılama sonucu hüküm olunan hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi mümkün hale gelebilmektedir.